Galeria Pinakoteka Małgorzata Radomska zaprasza na wystawę prof. Macieja Świeszewskiego – wybitnego artysty, nauczyciela akademickiego, profesora Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku. Ekspozycja została zorganizowana z okazji 75. urodzin twórcy.
W 2017 r. swe rysunki zaprezentował na spektakularnej retrospektywie “Maciej Świeszewski. Rysunek” w Centrum Sztuki Współczesnej “Łaźnia”. Po raz pierwszy od tamtej pory prezentuje w Gdańsku tak obszerną wystawę prac na papierze. W porównaniu z poprzednią wystawą jest jednak jedna zasadnicza różnica. Tym razem twórca zestawia rysunki razem z akwarelami. Pomiędzy czernią i bielą pojawia się eksplozja koloru. Feeria barw.
Prace powstały na przestrzeni ostatniej dekady. To okres w twórczości Świeszewskiego, kiedy figuracja zmierza coraz bardziej w kierunku abstrakcji. Wszystko powoli się rozmywa, traci rozpoznawalne kształty. Przechodzi w to, co niewysłowione. Powstaje efekt iście psychodeliczny. Prace, które uderzają w podświadomość widza i pozostawiają w stanie oszołomienia. Tworzone przez ostatnie lata prace powstawały m.in. pod wpływem podróży artysty do państw Dalekiego Wschodu, takich jak Chiny czy Kambodża. Artysta inspirował się sztuką azjatycką oraz dokonaniami tamtejszych twórców. Można wręcz wyczuć subtelną inspirację buddyzmem zen.
Świeszewski zwykł określać swą twórczość mianem “paranoi współczesności”. Z pewnością jego ostatnich dzieł nie można rozpatrywać w oderwaniu od coraz bardziej zdestabilizowanych realiów XXI wieku. Powstają w świecie permanentnego kryzysu. Obrazy przed rokiem pokazywane w Pinakotece podczas wystawy “W labiryncie”, jak również obecnie prezentowane prace na papierze, są odbiciem gwałtownych zmian zachodzących w naszym świecie. Jesteśmy świadkami czy też aktorami surrealistycznego dramatu, który wydaje się tylko nabierać tempa. Globalna pandemia, kataklizmy, wojny i wiszący nad nami cień kolejnych konfliktów. W pracach Świeszewskiego doskonale czuć ten egzystencjalny niepokój. Między liniami kryje się groza?
– Linia Świeszewskiego nie ma naśladowczej natury. Nie reprezentuje, nie kopiuje świata zewnętrznego. Przeciwnie: swoim rytmem, głębią żarliwości odciska piętno na powierzchni papieru, z miejsca przyciągając spojrzenie widza. (…) Nie ma z góry ustalonej trasy w usianej optycznymi i koncepcyjnymi niespodziankami wizualnej przygodzie Świeszewskiego. Odurzająca podróż po tej architektonicznej konstrukcji
wiedzie do ostatniej ścieżki, która zdaje się odzwierciedlać wewnętrzną geometrię świata. Prowadzi przez nasze nieznane „ja”, jego nieodkrytą stronę. Bo każdy obraz polskiego artysty jest w istocie złożoną drogą ku samopoznaniu, nicią Ariadny, która ma nam pomóc wydostać się z labiryntu własnych uprzedzeń, umknąć naszemu minotaurowemu „ja”, które ściga nas, by pochłonąć.
Tymi oto słowy opisuje twórczość Macieja Świeszewskiego, dzielący życie pomiędzy Atenami oraz Paryżem, grecki filozof i poeta Demosthenes Davvetas. Odurzająca podróż? Droga do samopoznania? Cóż, na to właśnie musi być gotowy widz, kiedy staje przed dziełami słynnego twórcy. Sztuka Świeszewskiego to podróż, która wydaje się nie mieć końca.
Maciej Świeszewski (ur. 1950) – artysta i pedagog. Przez całe życie zawodowe związany z Akademią Sztuk Pięknych w Gdańsku, gdzie jako profesor od ponad trzech dekad prowadzi pracownię dyplomującą. Od początku lat 90. wiceprezes Fundacji im. Daniela Chodowieckiego, założonej przez laureata literackiej Nagrody Nobla Güntera Grassa i działającej w berlińskiej Akademie der Künste. Autor słynnych obrazów, takich jak wstrząsająca „Armenia”, kontrowersyjny „Lech” czy niepokojąca „Umarła Klasa”. Jego najbardziej znanym dziełem pozostaje namalowana w latach 1995-2005 „Ostatnia Wieczerza". Praca od 2016 roku znajduje się w hali przylotów gdańskiego lotniska. W 2022 roku obraz został uznany przez tygodnik „Polityka" za jedno z dziesięciu najważniejszych dzieł sztuki ostatniego trzydziestolecia. Twórca swoje prace pokazywał na wystawach m.in. w Belgii, Chinach, Stanach Zjednoczonych, Ukrainie czy Wielkiej Brytanii.
